7. Servikal kanser taramalarında HPV testlerinin kullanılması

Servikal kanser taramalarını etkileyen gelişmeler

Yakın zamana kadar eksfolyatif sitoloji, servikal kanser taramasının temelini oluşturmuş ve etkin bir tarama yöntemi için yıllar öncesinden tanımlanmış kriterleri büyük ölçüde yerine getirmiştir. PAP Testin başarısı son 50 yılda birçok ülkede gösterilmiştir; ancak aşı dahil HPV teknolojisindeki son gelişmeler, servikal kanser taramasını etkilemiştir.

  • Servikal kanser ve onun öncü lezyonlarının ana etyolojik ajanı olarak yüksek-risk(hr) HPV türlerinin keşfi
  • HPV’nin en sık görülen onkojenik tiplerine karşı aşıların geliştirilmesi 

Aşılama oranının  yüksek  olduğu ülkelerde, HPV-ilişkili prekanseröz lezyonların  ve kanserin insidansının azalması beklenmektedir. Bazı ülkelerde ilk basamakta uygulanan-primer HPV testinin, sitoloji ile eş-zamanlı testin (co-test) ya da sitoloji olmadan tek başına uygulanmasının tanıtımı; sitolojinin rolünün önümüzdeki yıllarda değişebileceğinin bir göstergesi olabilir. Buna rağmen birçok ülkede ve merkezde konvansiyonel PapTest primer sitolojik tarama olarak güvenle uygulanmaktadır.

  • Birçok ülkede sitolojik tarama, primer tarama testidir.
  • Sitolojik taramanın ilkeleri, HPV testi ve aşılama ile arasındaki etkileşimden sonra da temelde değişmemiştir.  
  • Servikal sitolojinin doğruluğunun önemi, sitoloji triajı’nın gerektiği HPV-pozitif örneklerde artacaktır.

Servikal sitoloji altta yatan dokuya zarar vermeden, serviksde en çok prekanseröz lezyonun geliştiği transformasyon zon’unun (TZ) örneklenmesini sağlar. Eğer örnekleme sıvı–bazlı sitoloji olarak alınırsa, HPV testi ve diğer moleküler testlerin uygulanmasına da olanak sağlanır.  HPV testi, genellikle atipik veya sınırda olan sitolojilerde refleks test olarak ve yüksek-dereceli, kanser öncüsü olan lezyonların tedavi sonrası iyileşme safhasında izleme amaçlı (test of cure) kullanılır.

Sitolojik tanılar kolposkopik ‘punch’ biyopsileriyle desteklenebilmesine rağmen kesin tanı, tüm TZ’undan LEEP veya konizasyon biyopsisi ile histolojik örneklemeye dayanır.

Servikal kanser taraması için alternatif yöntemler

Servikal kanser taramasında DSÖ (WHO) kılavuzları “sitoloji ile yüksek kalitede bir tarama stratejisinin ve devamında kolposkopik incelemenin halihazırda bulunduğu  ülkelerde” sitolojik taramayı öneriyor, sitolojik anormalliklerde ise HPV testi ya da kolposkopi ile süreç devam ettirilir.

Diğer tüm seçenekler; HPV testlerinin farklı kombinasyonlarını, asetik asit ile görsel muayeneyi (VIA), sitolojik taramaya tercih olarak kolposkopi ve tedaviyi içerir (WHO 2013).   

‘Eurocytology’eğitim projesi, servikal sitolojinin aktif olarak kullanıldığı ülkeler ve merkezlere göre tasarlanmıştır.

Bu proje ile öncelikle taramaya yeni başlayanlar ve sitoloji raporlama eğitimi hedeflenmektedir.Ayrıca tarama programlarında yer alan, diğer mesleklerden çalışanlar da dahil olmak üzere, mevcut kullanıcıların bilgilerinin güncellenmesi hedeflenmiştir.

 

HPV testi hakkında bilmeniz gereken herşey

Sitolojik taramanın aşağıdaki HPV modellerinden biri ile entegrasyonu giderek artan bir şekilde konuşulmaya başlanmıştır. HPV testinin kullanımı ve zorluklarına ilişkin kapsamlı bir bakış açısı için Cubie&Cuschieri’nin derlemesine (2013), HPV testinin tüm tiplerinin meta-analizi için Arbyn ve ark.’a bakınız (2012).

X