Κυστικοί όγκοι

Παγκρεατικοί κυστικοί όγκοι αντιπροσωπεύουν περίπου το 5% των παγκρεατικών νεοπλασμάτων. Περιλαμβάνουν κυστικές διατάσεις ενδοπορικών νεοπλασμάτων, κυστικών εκφυλίσεων συμπαγών νεοπλασμάτων (συμπαγής-ψευδοθηλώδης όγκος), και συμπαγή νεοπλάσματα με εστιακή κυστική αλλοίωση (πορογενές αδενοκαρκίνωμα με κυστική εκφύλιση, κυστικό κυψελιδικού τύπου καρκίνωμα, κυστικός παγκρεατικός ενδοκρινής όγκος).

Ορογενές κυσταδένωμα

Συνήθως συμβαίνει σε μεγαλύτερης ηλικίας γυναίκες, πιο συχνά στο σώμα και την ουρά του παγκρέατος. Είναι συνήθως καλόηθες, παρόλο που σπάνιες περιπτώσεις ορώδους κυσταδενοκαρκινώματος έχουν αναφερθεί. Αστεροειδείς επασβεστώσεις μέσα σε μία κεντρική ουλή μπορεί να είναι διαγνωστική απεικονιστικά, εφόσον υπάρχουν. Οι περισσότεροι όγκοι είναι 'μικροκυστικοί' με πολλαπλές, <2cm κύστεις, αλλά μπορεί να είναι μονόχωροι λόγω ειδικού υπότυπου ή λόγω αιμορραγικής εκφύλισης, προκαλώντας προβλήματα στην απεικονιστική διάγνωση.

Κυτταρολογικά παρασκευάσματα χαρακτηρίζονται από χαμηλή κυτταρικότητα και τα κύτταρα είναι διαταγμένα σε μικρές ομάδες ή επίπεδες λωρίδες. Το κυτταρόπλασμα είναι καθαρό ή κενοτοπιώδες και οι πυρήνες είναι μικροί και στρογγυλοί. Η παρουσία γλυκογόνου καταδεικνύεται από PAS θετικότητα.

Χαρακτηριστικά κυτταρολογικής διάγνωσης

  • Υδαρές, μη-βλεννώδες υγρό
  • Ελάχιστη κυτταρικότητα
  • Καθαρό, πρωτεϊνούχο ή αιμορραγικό υπόβαθρο
  • Μονόστιβες λωρίδες ή μικρές, επίπεδες ομάδες
  • Ήπιοι, ομοιόμορφοι, στρογγυλοί πυρήνες
  • Ελάχιστο και ορατό μη-βλεννώδες κυτταρόπλασμα

 

Διαφορική διάγνωση

  • Καλόηθες πορογενές ή κυψελιδικό επιθήλιο
  • Λεμφαγγείωμα/αιμαγγείωμα
  • Βλεννώδες κυστικό νεόπλασμα
  • Κυστικός παγκρεατικός ενδοκρινής όγκος
  • Μεταστατικό καρκίνωμα νεφρικού κυττάρου

 

Βλεννώδεις κύστεις παγκρέατος

WHO κατάταξη

  • Βλεννώδες κυστικό νεόπλασμα
    • Βλεννώδες κυσταδένωμα
    • Οριακό βλεννώδες κυστικό νεόπλασμα
    • Βλεννώδες κυσταδενοκαρκίνωμα
  • Ενδοπορικό θηλώδες βλεννώδες νεόπλασμα
    • Ενδοπορικό θηλώδες βλεννώδες αδένωμα
    • Ενδοπορικό θηλώδες βλεννώδες νεόπλασμα οριακής κακοήθειας
    • Ενδοπορικό θηλώδες βλεννώδες καρκίνωμα
    • Ενδοπορικό θηλώδες βλεννώδες νεόπλασμα με διηθητικό καρκίνωμα : σωληνώδους τύπου ή κολλοειδές καρκίνωμα

 

Βλεννώδη κυστικά νεοπλάσματα

Συνήθως εμφανίζονται σε γυναίκες στην 4η και 5η δεκαετία ζωής, κυρίως στη παγκρεατική ουρά. Περιλαμβάνουν ένα εύρος που ποικίλει από καλόηθες με ελάχιστα κακόηθες δυναμικό έως αρκετά κακόηθες. Η κυτταρομορφολογία του βλεννώδους επιθηλίου δεν προβλέπει αξιόπιστα τη βιολογική συμπεριφορά.

Επενδύονται από βλεννώδες επιθήλιο το οποίο είναι γενικά μη-θηλώδες, αλλά μπορεί επίσης να είναι εστιακά θηλώδες. Σε γυναίκες μπορεί να εμφανιστεί ένα υπο-επιθηλιακό «που ομοιάζει με ωοθήκη» στρώμα. Οι κύστεις δεν επικοινωνούν με το σύστημα παγκρεατικών πόρων και ενδέχεται να περιέχουν λεπτά διαφράγματα.

 

Χαρακτηριστικά κυτταρολογικής διάγνωσης

  • Άφθονο υπόβαθρο βλέννας και βλεννοφάγων
  • Κυλινδρικά βλεννώδη κύτταρα σε λωρίδες, θηλές και μεμονωμένα κύτταρα
  • Ποικίλοι βαθμοί πυρηνικής και αρχιτεκτονικής ατυπίας
  • Πυρηνική ψευδοδιαστρωμάτωση
  • Πυρηνική διόγκωση, συσσωμάτωση ή επικάλυψη
  • Σύνθετες θηλώδεις ομάδες

Και ενδο- και εξωκυτταρική βλέννα ανιχνεύονται με χρώση mucicarmine.Mucinous cystadenocarcinoma

 

Βλεννώδες κυσταδενοκαρκίνωμα – χαρακτηριστικά κυτταρολογικής διάγνωσης

  • Μεγάλη κυτταροβρίθεια
  • Άφθονο υπόβαθρο βλέννας
  • Μεγάλη απουσία κυτταρικής συνοχής
  • Σημαντική πυρηνική ατυπία  (διόγκωση, ανισοπυρήνωση, μακροπυρήνια)
  • Κύτταρα δίκην σφραγιστήρος δακτυλίου
  • Πολυάριθμες μιτώσεις
  • Νέκρωση

 

Βλεννώδη κυστικά νεοπλάσματα
Βλεννώδη κυστικά νεοπλάσματα
Βλεννώδη κυστικά νεοπλάσματα
Βλεννώδη κυστικά νεοπλάσματα

 

Ενδοπορικό θηλώδες βλεννώδες νεόπλασμα

Αυτός ο όγκος χαρακτηρίζεται από μία κυρίως ενδοπορική ανάπτυξη και η κυτταρομορφολογία του περιλαμβάνει ένα εύρος που ποικίλλει από καλόηθες έως αρκετά κακόηθες. Ενδέχεται να αναπτύσσεται διάχυτα κατά μήκος της ολότητας του πόρου και των διακλαδώσεων του, ή να σχηματίζει εστιακές σύνθετες θηλώδεις συγκεντρώσεις. Τα κυτταρολογικά χαρακτηριστικά είναι παρόμοια με εκείνα των βλεννωδών κυστικών νεοπλασμάτων. Νέκρωση, μιτώσεις και χαρακτηριστική πυρηνική ατυπία οδηγούν σε μία διάγνωση θηλώδους βλεννώδους καρκινώματος.

X