Ραβδοειδής όγκος

Κλινικά χαρακτηριστικά

  • Σπάνιος όγκος που αντιπροσωπεύει λιγότερο από το 2% των παιδιατρικών νεφρικών όγκων
  • 60% διαγιγνώσκονται στο 1ο έτος ηλικίας
  • Χαρακτηριστικές κλινικές συσχετίσεις:
    • Υπερασβεστιαιμία στο 15%,-συσχετιζόμενη  με ογκογενή παραγωγή παραθορμόνης και ουσιών τύπου παραθορμόνης
    • 15% των σύγρονων και μετάχρονων γενετικά ανεξάρτητων πρωτογενών όγκων εγκεφάλων (PNET–like neoplasm)
  • Συχνά εμποδίζει την παρατήρηση του νεφρικού μίσχου
  • Καμία συσχέτιση με όγκο Wilms ή άλλο σύνδρομο
  • Πρώτη περιγραφή στο νεφρό, σήμερα έχει αποδειχθεί και σε άλλες εντοπίσεις όπως ήπαρ, μαλακά μόρια, εγκέφαλος, γεννητικό-ουροποιητικό σύστημα και δέρμα
  • Συχνά μεθίστανται με την εμφάνιση (οστά, εγκέφαλος και περιοχικοί λεμφαδένες)
  • Υψηλού-κινδύνου όγκοι (SIOP-2001 αναθεωρημένη ταξινόμηση των νεφρικών όγκων της παιδικής ηλικίας)

 

Σχ 7 a (H&E)  – Ραβδοειδής όγκος- Στρογγυλόμορφα έως πολυγωνικά διάσπαρτα κύτταρα σε νεκρωτικό υπόβαθρο. Έκκεντροι πυρήνες με ενδοκυτταροπλασματικά εωσινόφιλα έγκλειστα μπορεί να παρατηρηθούν
Σχ 7 b-(Giemsa) – Ραβδοειδής όγκος- Στρογγυλόμορφα έως πολυγωνικά διάσπαρτα κύτταρα σε νεκρωτικό υπόβαθρο. Έκκεντροι πυρήνες με ενδοκυτταροπλασματικά εωσινόφιλα έγκλειστα μπορεί να παρατηρηθούν
Σχ 8- Ραβδοειδής όγκος- Κυτταρόπλασμα είναι εύθραυστο και ως συνέπεια μεμονωμένοι γυμνοί πυρήνες είναι πολυάριθμοι. Μεμονωμένα εωσινόφιλα μακρο πυρήνια είναι ορατά. (H&E)

 

  • Στρόγγυλα έως πολυγωνικά ραβδοειδούς τύπου διάχυτα κύτταρα ή σε ομάδες:
    • Γυμνοί πυρήνες
    • Κύτταρο με ανώμαλο πυρήνα
    • Δικτυωτή χρωματίνη
    • Μονήρη εωσινόφιλα μακροπυρήνια
    • Διαυγής περιοχή γύρω από τα μακροπυρήνια
    • Εύθραυστο, ωχρό και έκκεντρο κυτταρόπλασμα
    • Ενδοκυτταροπλασματικά εωσινόφιλα έγκλειστα

 

Ανοσοκυτταροχημεία

  • Βιμεντίνη: θετική (dot)
  • Κυτοκερατίνη: θετική (dot)
  • EMA: θετική

συνέκφραση

  • Δεσμίνη: σπανίως θετική
  • CD99: θετικό
  • Συναπτοφυσίνη: θετική (ποικίλλει)
  • CD10: θετικό
  • Μυογενίνη: αρνητική
  • Ακτίνη λείων μυϊκών ινών: αρνητική
  • CD56(NCAM): αρνητικό
  • CD57: αρνητικό
  • INI1: αρνητική- απώλεια πυρηνικής θετικότητας (στους περισσότερους άλλους όγκους με ραβδοειδή χαρακτηριστά ανιχνεύεται INI1 πρωτεϊνη).
 

 

Γενετικές μελέτες:

  • Ποικίλα ευρήματα:
    • Συχνή μονοσωμία 22
    • Διαγραφή του 22q11 στο χρωμόσωμα 22
    • Διαλληλική απενεργοποίηση του γενετικού τόπου του ογκοκατασταλτικού γονιδίου hSNF5/INI1
    • Συσχέτιση με αλλαγές στον βραχύ βραχίονα του χρωμοσώματος 11
    • Ασθενείς με μετάλλαξη γαμετικής σειράς του HSNF5/INI1 είναι περισσότερο πιθανόν να εμφανίζουν κακοήθεις εμβρυικούς όγκους του οπίσθιου βόθρου

 

Διαφορική διάγνωση

  • Νεφροβλάστωμα, κυρίως βλαστικό
    • Φυσιολογικοί πυρήνες με λεπτή χρωματίνη
    • Μη εμφανή πυρήνια
    • Όχι κυτταροπλασματικά έγκλειστα
    • Απουσία συνέκφρασης βιμεντίνης και κυτοκερατίνη
    • INI 1: θετική
  • Ραβδομυοσάρκωμα
    • Ανισοπυρήνωση
    • «Παγιδευμένα» κύτταρα (Trap cells)
    • «Πιτσιλωτό» υπόβαθρο
    • Δεσμίνη: έντονα θετική
    • Μυογενίνη: θετική
    • INI 1: θετική
    • Ραβδομυοβλαστική διαφοροποίηση σε ηλεκτρονικό μικροσκόπιο
  • Νευροβλάστωμα
    • Πυρήνες με χρωματίνη τύπου «αλάτι και πιπέρι» (salt-and-pepper)
    • Νευροβλάστες σε διαφορετικά στάδια ωρίμανσης
    • Ινώδης μεσοκυττάρια ουσία
    • Κυτοκερατίνη: αρνητική
    • Βιμεντίνη:  συνήθως αρνητική
  • Νεφρικό PNET
    • Πιο συχνό σε νεαρούς ενήλικες
    • Πυρήνες με αδρή χρωματίνη
    • CD99: θετικό
    • INI1: θετική
    • t (11:22) (q24; q12)
  • Καρκίνωμα νεφρικών κυττάρων
    • Σπανίζει σε παιδιά ηλικίας κάτω των 2 ετών
    • Υψηλού βαθμού κυτταρική συνεκτικότητα
    • Απουσία διαμέσων ινιδίων (ηλεκτρονικό μικροσκόπιο)
  • Λέμφωμα
    • Λεμφοαδενικά σωμάτια
    •  CD45: θετικό
    • Κυτοκερατίνη: αρνητική

 

Κύρια σημεία

  • Αρχικά περιγράφηκε στους νεφρούς από τους Beckwith και Palmer ως μία πιθανή σαρκωματώδης ποικιλία του όγκου Wilms
  • Αργότερα περιγράφηκε σε μαλακά μόρια και άλλα όργανα
  • Πιο πιθανή αρχέγονη επιθηλιακή προέλευση
  • Υψηλής κακοήθειας όγκος:
    • 82% με μεταστάσεις κατά την εμφάνιση
    • 90% των ασθενών πεθαίνουν εντός 2 ετών
  • Η ηλικία επηρέαζει την πρόγνωση: ηλικία κάτω των 6 μηνών – φτωχή πρόγνωση, ηλικία άνω των 2 ετών καλύτερη πρόγνωση
  • Συμβαίνει σε ασθενείς με μεταλλάξεις γαμετικής σειράς στο hSNF5/INI1
  • Ένα οικογενές “ραβδοειδές προδιαθεσικό σύνδρομο” έχει περιγραφεί σε οικογένειες με εδραιωμένες απενεργοποιητικές μεταλλάξεις στο hSNF5/INI1.
X